Inschrijven in Spanje na drie maanden: zo werkt het Registro Central de Extranjeros
Blijf je langer dan drie maanden in Spanje, dan schrijf je je in bij het Registro Central de Extranjeros. Welke documenten je nodig hebt, waar je het aanvraagt en waarom dit los staat van je fiscale woonplaats.
Dit dossier werken wij bij zodra de Spaanse regelgeving verandert.
Wie als Nederlander of andere EU-burger langer dan drie maanden in Spanje verblijft, moet zich inschrijven in het Registro Central de Extranjeros. Dit is geen verblijfsvergunning: EU-burgers hebben voor hun verblijf in Spanje geen verblijfsvergunning nodig. Het gaat om een officiële registratie van je verblijfsrecht op grond van Real Decreto 240/2007.
Na de inschrijving krijg je een certificado de registro de ciudadano de la Unión Europea. Dit is het bekende groene certificaat waarop onder meer je naam, NIE-nummer en datum van inschrijving staan. De aanvraag verloopt persoonlijk, vereist een aantal documenten en brengt een kleine overheidsheffing met zich mee.
Wanneer moet je je inschrijven in Spanje?
De registratieplicht ontstaat wanneer je langer dan drie maanden in Spanje verblijft. Wie maximaal drie maanden in Spanje blijft, hoeft zich als EU-burger niet als ingezetene te registreren. Een geldig paspoort of identiteitskaart is in die periode voldoende.
De registratieplicht geldt niet alleen voor mensen die in Spanje werken. Ook EU-burgers die in Spanje studeren, met pensioen zijn, een eigen woning hebben of er om andere redenen langdurig verblijven, kunnen zich moeten registreren.
De voorwaarden voor registratie verschillen wel per situatie. Een werknemer kan bijvoorbeeld aantonen dat hij in Spanje werkt, terwijl iemand die niet werkt moet aantonen dat hij over voldoende financiële middelen en een geldige ziektekostenverzekering beschikt.
De Europese regels knopen daarbij aan bij verblijf dat gericht is op wonen, niet bij iedere vorm van aanwezigheid. Voor een lang verblijf in een eigen Spaanse woning is dat onderscheid in de praktijk lastig te maken. Wie ruim over de drie maanden heen gaat, gaat er daarom verstandig aan te doen de registratie gewoon te regelen.
Registratie na drie maanden is iets anders dan de 183-dagengrens
De registratieplicht en de Spaanse fiscale woonplaats zijn twee verschillende zaken.
Voor de verblijfsregistratie geldt de grens van meer dan drie maanden. Voor de beoordeling of je fiscaal inwoner van Spanje bent, is onder meer het aantal dagen dat je in Spanje verblijft van belang. De bekende 183-dagengrens is daarbij een belangrijke regel, maar niet de enige fiscale toets.
Je wordt dus niet automatisch fiscaal inwoner van Spanje omdat je je na drie maanden registreert als EU-burger. Andersom betekent het niet automatisch dat je geen Spaanse fiscale inwoner bent wanneer je je niet hebt geregistreerd.
Meer hierover lees je in ons dossier over hoe lang je in Spanje kunt blijven.
Welke documenten heb je nodig?
Voor de inschrijving heb je in principe de volgende documenten nodig:
- formulier EX-18, het formulier voor inschrijving als EU-burger;
- het bewijs van betaling van tasa modelo 790, código 012;
- een geldig paspoort of identiteitskaart en een kopie daarvan;
- documenten waaruit blijkt dat je aan de voorwaarden voor verblijf in Spanje voldoet.
Welke aanvullende documenten je nodig hebt, hangt af van je situatie.
Werknemers
Wie in Spanje werkt, kan het verblijfsrecht bijvoorbeeld aantonen met een arbeidscontract of andere documenten waaruit de arbeidsrelatie blijkt.
Zelfstandigen
Zelfstandigen moeten kunnen aantonen dat zij als zelfstandige in Spanje actief zijn.
Gepensioneerden en andere niet-werkenden
Wie niet in Spanje werkt, moet in het algemeen aantonen dat hij over voldoende financiële middelen beschikt om zichzelf en eventuele gezinsleden te onderhouden. Daarnaast moet er sprake zijn van een passende ziektekostendekking.
Juist bij deze groep is het verstandig om vooraf te controleren welke documenten het betreffende kantoor accepteert. De praktische uitvoering kan per provincie en afspraaklocatie verschillen.
Twee regels die in je voordeel werken
De Europese regels over vrij verkeer stellen twee grenzen aan wat een lidstaat mag vragen, en die zijn goed om te kennen wanneer je aan de balie staat.
Er mogen geen andere documenten worden verlangd dan de documenten die bij jouw situatie horen. En de heffing voor het certificaat mag niet hoger zijn dan wat Spanjaarden zelf voor hun identiteitsbewijs betalen. Het gaat dus om een bedrag van enkele tientjes, niet om de tarieven die voor verblijfsvergunningen van niet-EU-burgers gelden.
Waar vraag je het certificado de registro aan?
De registratie gebeurt persoonlijk bij de bevoegde instantie in Spanje. Afhankelijk van de provincie en de lokale organisatie kan dit via een Oficina de Extranjería of een aangewezen politiebureau verlopen.
Vooraf moet je doorgaans een afspraak maken, de zogenoemde cita previa. In populaire provincies aan de Spaanse kust kunnen afspraken schaars zijn, waardoor het verstandig is om niet tot het laatste moment te wachten.
Tijdens de afspraak worden je documenten gecontroleerd. Bij een goedgekeurde aanvraag krijg je het registratiecertificaat doorgaans direct mee.
Hoe ziet het certificado de registro eruit?
Het certificado de registro is geen verblijfskaart met foto.
EU-burgers krijgen een groen certificaat waarop onder meer het NIE-nummer en de gegevens van de registratie staan. Afhankelijk van de plaats waar het document wordt afgegeven, kan de uitvoering verschillen.
Het document is vooral bedoeld als bewijs dat je als EU-burger in Spanje bent geregistreerd.
Certificado de registro en empadronamiento zijn niet hetzelfde
Een veelgemaakte fout is dat het certificado de registro en het empadronamiento als hetzelfde document worden gezien. Dat zijn ze niet.
Het empadronamiento is de inschrijving bij de gemeente waar je woont. Je wordt daarmee opgenomen in het gemeentelijke bevolkingsregister, het padrón municipal. Hoe je die inschrijving regelt, staat in ons artikel over het empadronamiento.
Het certificado de registro heeft een andere functie. Daarmee registreer je als EU-burger je verblijfsrecht in Spanje.
Je kunt dus in beide registers ingeschreven staan en in de praktijk zijn beide registraties voor langdurig verblijf relevant.
Een empadronamiento is bovendien niet hetzelfde als fiscaal inwonerschap. Ook de gemeentelijke inschrijving bepaalt op zichzelf niet waar je fiscaal woont.
Ben je na registratie automatisch fiscaal inwoner?
Nee.
Het certificado de registro bewijst dat je als EU-burger in Spanje bent geregistreerd. Het is geen fiscaal woonplaatscertificaat.
Voor de Spaanse fiscus zijn andere factoren van belang. Het aantal dagen dat je in Spanje verblijft is een belangrijke factor, maar ook andere omstandigheden kunnen een rol spelen bij de beoordeling van je fiscale woonplaats. Wat die criteria precies inhouden, lees je in ons artikel over fiscaal inwonerschap in Spanje.
Daarom is het verstandig om je verblijfsdagen goed bij te houden. Wie officieel in Spanje staat geregistreerd en tegelijkertijd stelt dat hij fiscaal geen inwoner van Spanje is, moet zijn feitelijke verblijfssituatie kunnen onderbouwen.
Meer hierover lees je in ons artikel over het tellen van je dagen.
Wat gebeurt er na vijf jaar verblijf?
Wie vijf jaar onafgebroken legaal verblijf in Spanje heeft gehad, kan in beginsel een permanent verblijfsrecht verkrijgen.
Als EU-burger hoef je daarvoor niet ineens een Spaanse verblijfsvergunning aan te vragen zoals een niet-EU-burger dat zou doen. Wel kun je een document aanvragen waarmee het permanente verblijfsrecht wordt bevestigd.
Bij permanent verblijf gelden niet langer dezelfde voorwaarden als tijdens de eerste vijf jaar, bijvoorbeeld wat betreft het aantonen van voldoende financiële middelen en een ziektekostendekking.
Veelgestelde vragen over inschrijven in Spanje
Is het certificado de registro hetzelfde als een NIE?
Nee. Het NIE-nummer is een identificatienummer voor buitenlanders in Spanje. Het certificado de registro is het document waarmee je als EU-burger bent geregistreerd als inwoner met een verblijfsrecht. Je NIE staat wel op het registratiecertificaat.
Wat is het verschil tussen certificado de registro en empadronamiento?
Het certificado de registro is de registratie van je verblijfsrecht als EU-burger bij de nationale vreemdelingendienst. Het empadronamiento is de gemeentelijke inschrijving in het padrón van de gemeente waar je woont. Het zijn twee verschillende registraties bij twee verschillende instanties.
Verloopt het certificado de registro?
Nee. Het certificaat heeft onbepaalde geldigheid en hoeft niet te worden verlengd, anders dan een tijdelijke verblijfskaart. Een adreswijziging moet je wel doorgeven. Na vijf jaar onafgebroken legaal verblijf ontstaat het recht op permanent verblijf.
Moet ik me inschrijven als ik alleen overwinter?
Dat hangt af van de duur van je verblijf. Wie als EU-burger niet langer dan drie maanden in Spanje verblijft, hoeft zich vanwege dat verblijf niet in te schrijven in het Registro Central de Extranjeros. Blijf je langer dan drie maanden, dan ontstaat de registratieplicht wel.
Wat gebeurt er als ik me niet inschrijf?
Wanneer je langer dan drie maanden in Spanje verblijft en onder de registratieplicht valt, moet je je registreren. Het niet naleven van administratieve verplichtingen kan gevolgen hebben, bijvoorbeeld bij officiële procedures waarbij je je verblijfsstatus moet aantonen.
Wat kost het certificado de registro?
Je betaalt de tasa modelo 790, código 012. De heffing mag volgens de Europese regels niet hoger zijn dan wat Spanjaarden zelf voor hun identiteitsbewijs betalen, dus het gaat om een bedrag van enkele tientjes. Het exacte tarief staat op het formulier bij de aanvraag.
Kan mijn partner van buiten de EU met mij meekomen?
Ja, maar voor een partner of familielid die geen EU-burger is, gelden andere regels. Afhankelijk van de gezinssituatie kan een verblijfskaart voor een familielid van een EU-burger nodig zijn.
Inschrijven in Spanje na drie maanden
Voor Nederlanders die langere tijd in Spanje wonen of overwinteren, is het belangrijk om drie zaken uit elkaar te houden: het Registro Central de Extranjeros, het empadronamiento en de fiscale woonplaats.
De inschrijving als EU-burger na drie maanden betekent niet automatisch dat je fiscaal inwoner van Spanje wordt. Tegelijkertijd is de registratie wel een belangrijk onderdeel van je officiële verblijf in Spanje.
Blijf je korter dan drie maanden, dan geldt deze registratieplicht niet. Wil je langer blijven, zorg dan dat je tijdig de juiste registratie en documenten regelt.
Waar de grens tussen tijdelijk verblijf, langdurig verblijf en fiscale woonplaats precies ligt, lees je in ons dossier over verblijf in Spanje. Overweeg je een lang winterverblijf, kijk dan ook naar ons artikel over overwinteren in Spanje.
Let op: de praktische uitvoering van de inschrijving verschilt per provincie en per kantoor, en de gevraagde documenten worden regelmatig aangepast. Controleer de actuele eisen en de afspraakprocedure van de Oficina de Extranjería in jouw provincie voordat je een afspraak maakt. Aan deze informatie kunnen geen rechten worden ontleend.