IBI in Spanje: de gemeentelijke onroerendezaakbelasting
De IBI wordt geheven door de gemeente en berekend over de waarde catastral. Het tarief ligt tussen 0,4 en 1,1 procent, en welke gemeente je kiest scheelt jaarlijks honderden euro's.
Dit dossier werken wij bij zodra de Spaanse regelgeving verandert.
In het kort
- De IBI is de Spaanse gemeentelijke belasting op onroerend goed, voluit impuesto sobre bienes inmuebles.
- De eigenaar die op 1 januari geregistreerd staat als eigenaar, is voor dat hele jaar belastingplichtig, ook als de woning later wordt verkocht.
- De IBI wordt berekend aan de hand van de waarde catastral en het belastingtarief dat de betreffende gemeente heeft vastgesteld.
- Voor woningen in bebouwd gebied ligt het wettelijke tarief tussen 0,4 en 1,1 procent. Onder bepaalde voorwaarden kunnen provinciehoofdsteden een tarief tot 1,3 procent hanteren.
- Sinds 2023 kunnen gemeenten een toeslag van maximaal 50 procent opleggen voor woningen die structureel leegstaan.
Wat is de IBI en wie moet deze betalen?
De IBI kun je zien als de Spaanse variant van de Nederlandse onroerendezaakbelasting. De belasting wordt ieder jaar geheven door de gemeente waarin het vastgoed zich bevindt en vormt voor veel gemeenten een belangrijke bron van inkomsten.
Voor de IBI geldt de eigenaar op 1 januari als belastingplichtige. Verkoop je de woning bijvoorbeeld in maart, dan blijft de aanslag voor dat volledige jaar juridisch op jouw naam staan. Bij een verkoop wordt in de praktijk vaak afgesproken dat koper en verkoper de belasting naar rato verdelen. Dat is echter een afspraak tussen beide partijen en geen automatische wettelijke verdeling. Neem deze afspraak daarom duidelijk op in de koopakte.
Hoe wordt de IBI berekend?
De basis van de berekening is relatief eenvoudig. De gemeente gebruikt de base liquidable, die is gebaseerd op de waarde catastral van de woning, en vermenigvuldigt deze met het tarief dat in de gemeentelijke belastingverordening staat. Eventuele toepasselijke kortingen worden vervolgens in mindering gebracht.
| Tarief van de gemeente | Aanslag per jaar |
|---|---|
| 0,40 procent | 480 euro |
| 0,70 procent | 840 euro |
| 1,00 procent | 1.200 euro |
| 1,10 procent | 1.320 euro |
Het gemeentelijke tarief kan daardoor een behoorlijk verschil maken. Twee vergelijkbare woningen in naast elkaar gelegen gemeenten kunnen jaarlijks honderden euro's aan IBI verschillen, uitsluitend doordat de gemeenten verschillende tarieven hanteren. Bij de aankoop van een woning wordt hier lang niet altijd aandacht aan besteed, terwijl het verschil gedurende tientallen jaren flink kan oplopen.
Een verhoging van het gemeentelijke tarief zorgt meestal voor een beperkte stijging van de IBI. Een veel grotere verandering kan ontstaan wanneer het Catastro de catastrale waarden van een volledige gemeente opnieuw vaststelt. De grondslag verandert dan voor grote aantallen woningen tegelijk. De herziening is bovendien relevant voor de aangifte modelo 210, omdat het percentage van 1,1 of 2 procent mede wordt bepaald door het jaar waarin de laatste herziening heeft plaatsgevonden.
Waar vind je het IBI-tarief van jouw gemeente?
Het gemeentelijke IBI-tarief staat in de ordenanza fiscal. Dit is de officiële belastingverordening van de gemeente, die jaarlijks wordt vastgesteld en gepubliceerd in het Boletin Oficial van de provincie. De verordening is openbaar en is doorgaans ook via de website van de gemeente te vinden.
Voor de meeste gemeenten in de provincie Alicante wordt de IBI-heffing en -inning verzorgd door Suma Gestion Tributaria. Daar vind je per gemeente onder meer informatie over tarieven, kortingen en betalingstermijnen. In de provincie Malaga heeft het Patronato de Recaudacion Provincial een vergelijkbare functie. Voor woningbezitters aan de Costa Blanca en Costa del Sol zijn dit daarom handige startpunten.
Let op de betaaltermijn
Een verschil met Nederland is dat je niet altijd een persoonlijke aanslag op je buitenlandse woonadres ontvangt. In veel Spaanse gemeenten wordt de betaalperiode officieel aangekondigd en wordt van de eigenaar verwacht dat hij zelf voor tijdige betaling zorgt. Wie de termijn mist, kan te maken krijgen met een toeslag wegens te late betaling en uiteindelijk met een invorderingsprocedure.
Een automatische incasso vanaf een Spaanse bankrekening is daarom voor veel buitenlandse eigenaren de meest praktische oplossing. Sommige gemeenten geven bovendien een korting wanneer je voor automatische betaling kiest. Daarvoor geldt wel een wettelijk maximum.
Welke kortingen zijn mogelijk op de IBI?
De Spaanse wet schrijft een aantal kortingen voor en geeft gemeenten daarnaast ruimte om zelf aanvullende regelingen vast te stellen. Veel voorkomende voorbeelden zijn:
- Sociale woningen vallen gedurende de eerste drie jaren na de kwalificatie onder een wettelijke korting van 50 procent.
- Grote gezinnen kunnen afhankelijk van de gemeente recht hebben op een korting. De voorwaarden verschillen en kunnen onder meer gekoppeld zijn aan de waarde catastral.
- Voor woningen met zonnepanelen bieden veel gemeenten gedurende een bepaalde periode een korting aan. Deze kan in sommige gevallen oplopen tot 50 procent van de aanslag.
- Ook automatische incasso kan in verschillende gemeenten recht geven op een beperkte korting.
Ga er niet vanuit dat deze voordelen automatisch worden verwerkt. In de meeste gevallen moet je de korting zelf aanvragen en bewijsstukken aanleveren. Ook kan een aanvraag vóór het begin van de betaalperiode vereist zijn.
Extra IBI voor langdurig leegstaande woningen
Door een wetswijziging uit 2023 hebben gemeenten de mogelijkheid gekregen om een extra toeslag van maximaal 50 procent te heffen op woningen die structureel leegstaan. De maatregel is bedoeld om langdurige leegstand tegen te gaan en wordt vooral gezien als instrument in gebieden waar de woningmarkt onder druk staat.
Voor eigenaren van een tweede woning is het daarom verstandig om na te gaan welke regels de eigen gemeente hanteert. De exacte definitie van leegstand wordt namelijk lokaal uitgewerkt. Een woning die de eigenaar zelf een aantal maanden per jaar gebruikt, wordt doorgaans niet automatisch als structureel leegstaand beschouwd, maar de precieze voorwaarden en eventuele bewijslast kunnen per gemeente verschillen.
Wat betekent de IBI voor Nederlanders?
De IBI is een van de Spaanse belastingen die buitenlandse woningbezitters gemakkelijk over het hoofd kunnen zien. Er is geen jaarlijkse aangifte nodig en een aanslag komt niet altijd op een buitenlands adres terecht. Een automatische incasso vanaf een Spaanse bankrekening is daarom verstandig. Controleer daarnaast ieder jaar of het bedrag daadwerkelijk is afgeschreven.
Verhuur je de woning en ben je fiscaal inwoner van Nederland of Belgie, dan kan de betaalde IBI als aftrekbare kostenpost worden meegenomen bij de huurinkomsten in modelo 210. Bewaar daarom het betalingsbewijs van de IBI goed.
De IBI-aanslag bevat bovendien belangrijke informatie voor andere fiscale zaken. Je vindt er de waarde catastral van de woning, inclusief de verdeling tussen grond en opstal. Deze gegevens zijn nodig voor de berekening van het fictieve inkomen en kunnen ook relevant zijn bij een latere verkoop, bijvoorbeeld voor de berekening van de plusvalia municipal.
Veelgestelde vragen
Wie betaalt de IBI in het jaar waarin een woning wordt verkocht?
Wettelijk is de eigenaar op 1 januari verantwoordelijk voor de IBI van dat jaar. Dat is dus doorgaans de verkoper. Koper en verkoper kunnen in de koopakte afspreken dat het bedrag naar rato wordt verdeeld.
Hoeveel IBI betaal je gemiddeld?
Dat verschilt per woning en gemeente. De hoogte wordt bepaald door de waarde catastral en het lokale tarief. Voor een gemiddelde tweede woning aan de Spaanse kust gaat het vaak om enkele honderden euro's per jaar.
Ontvang ik de IBI-aanslag automatisch thuis?
Niet altijd. Vooral wanneer je in het buitenland woont, kan het voorkomen dat je geen persoonlijke aanslag ontvangt. Veel gemeenten publiceren vooral de betaalperiode.
Wat gebeurt er als ik de IBI niet betaal?
Na het verstrijken van de betaaltermijn kunnen toeslagen en invorderingskosten worden toegevoegd. Een onbetaalde belastingschuld kan uiteindelijk ook problemen veroorzaken bij de verkoop van de woning.
Kan ik de IBI aftrekken van mijn belasting?
Bij verhuur kan de IBI voor inwoners van de EU en EER als aftrekbare kostenpost worden meegenomen bij de aangifte modelo 210. Voor een woning die je uitsluitend zelf gebruikt, geldt deze aftrek niet.
Verder in dit dossier
Bronnen
- Real Decreto Legislativo 2/2004, de geconsolideerde wet op de lokale financien, waaronder de bepalingen over de grondslag, tarieven en kortingen van de IBI.
- Ley 12/2023, waarin de mogelijkheid voor een toeslag op structureel leegstaande woningen is opgenomen.
- Suma Gestion Tributaria, met gepubliceerde tarieven en betaaltermijnen per gemeente in de provincie Alicante.
IBI-tarieven, kortingen en betaaltermijnen worden jaarlijks en per gemeente vastgesteld. Controleer daarom voor je eigen woning altijd de actuele gemeentelijke belastingverordening of de informatie van de instantie die de IBI namens de gemeente int.