Waarom zijn er zoveel optochten aan de Costa Blanca? Moros y Cristianos uitgelegd

Rij je aan de Costa Blanca een dorp in en loopt er een optocht met fanfare, veren hoofdtooien en goudgeborduurde kostuums, dan zijn dat bijna altijd de Moros y Cristianos, in het Valenciaans Moros i Cristians. Het is een feest waarin dorpen de strijd tussen moren en christenen uit het verleden naspelen. Dat gebeurt niet één keer per jaar. Bijna elke plaats viert het op een eigen datum, de verenigingen houden halverwege het jaar een tweede feest (de Mig Any) en daarnaast heeft elk dorp zijn eigen patroonheilige met optochten en processies. Daardoor lijkt het alsof er altijd wel ergens een optocht is.

Wat zijn Moros y Cristianos?

Het feest is geïnspireerd op de middeleeuwse strijd tussen christelijke en islamitische machthebbers op het Iberisch schiereiland, de periode die in Spanje de Reconquista heet. De islamitische heersers worden in Spanje de moren genoemd. In sommige kustplaatsen spelen ook verhalen over aanvallen van Barbarijse zeerovers en de verdediging van dorpen een rol. Calpe speelt bijvoorbeeld elk jaar El Miracle na, gebaseerd op gebeurtenissen van 22 oktober 1744. Veel dorpen hebben zo een eigen, lokale versie van het verhaal, vaak gekoppeld aan een legende over de patroonheilige van het dorp.

De deelnemers zijn verdeeld in twee kampen (bandos): de moren en de christenen. Elk kamp bestaat uit verenigingen, de filàs of comparsas, elk met een eigen naam, kostuum en muziek. De belangrijkste onderdelen:

• De entrada: de grote intocht van alle filàs door de straten, met fanfares, praalwagens en dansgroepen. Dit is het onderdeel dat de meeste bezoekers zien.
• De embajada: een gezant van het ene kamp eist de overgave van het kasteel, het andere kamp weigert. Dit wordt in toespraken nagespeeld.
• Het alardo: de nagespeelde veldslag, met geweren en haakbussen die met losse flodders schieten. Dat geeft veel lawaai en kruitdamp.
• De verovering en herovering: vaak nemen de moren eerst de vesting in, waarna de christenen deze heroveren. De precieze invulling verschilt per gemeente.

Het oudste en bekendste feest is dat van Alcoy, in het binnenland van de provincie Alicante. Het wordt gevierd ter ere van Sint-Joris (Sant Jordi) en herdenkt een veldslag uit 1276. Volgens de Valenciaanse cultuurraad gaan de eerste schriftelijke bronnen over het feest terug tot het begin van de zestiende eeuw. Sinds 1980 is het een Fiesta de Interés Turístico Internacional, de hoogste Spaanse erkenning voor een feest.

Is het een christelijk of religieus feest?

Deels. Bijna elk Moros y Cristianos-feest is verbonden aan de patroonheilige van het dorp, en tijdens de feestdagen is er meestal ook een mis en een processie. In Moraira gebeurt dat ter ere van het Santísimo Cristo del Mar. Maar de optochten zelf zijn vooral een historisch spektakel en een volksfeest. Voor de meeste deelnemers draait het om de vereniging, de muziek, de kostuums en het samenzijn. Opvallend: de moren hebben vaak de rijkste en meest uitbundige kostuums, met veren, juwelen en lange mantels.

Waarom zijn er zoveel optochten?

Er zijn een paar redenen waarom je aan de Costa Blanca zo vaak een optocht tegenkomt:

• Heel veel plaatsen doen mee. Vooral in de provincies Alicante en Valencia vieren tientallen plaatsen Moros y Cristianos. Elk dorp kiest een eigen datum, meestal rond de feestdag van zijn patroonheilige. Daardoor loopt het seizoen van april tot in november.
• Het feest gaat het hele jaar door. De filàs zijn verenigingen met leden die het hele jaar actief zijn. Halverwege tussen twee grote feesten vieren de verenigingen de Mig Any (Valenciaans voor "half jaar"). Dat is een moment waarop de leden samenkomen, met afhankelijk van de plaats een optocht, muziek, maaltijden en de presentatie van nieuwe feestelijke vertegenwoordigers.
• Elk dorp heeft meer feesten. Naast de Moros y Cristianos zijn er patroonsfeesten en processies, en in een deel van de plaatsen ook de Fallas in maart of de Hogueras in juni. Elke gemeente heeft bovendien twee eigen lokale feestdagen per jaar.
• De muziekverenigingen. Bijna elk dorp heeft een eigen fanfare of muziekvereniging. Die spelen bij elke optocht, en ook voor een klein feest is er dus altijd live muziek.

De Mig Any in Moraira

De Moros y Cristianos van Moraira worden in juni gevierd. In 2026 was dat van 5 tot en met 14 juni, met de verovering door de moren op 12 juni, de herovering door de christenen op 13 juni en de grote galaoptocht op 14 juni. Het strand van l'Ampolla en het kasteel vormen dan het decor.

Op vrijdag 6 en zaterdag 7 november 2026 vierden de filàs van Moraira de Mig Any, met als middelpunt het sportcomplex Les Sorts aan de weg naar Calpe. Op zaterdag trok een pasacalle, een muzikale optocht, door Moraira, en verder stonden er een gezamenlijke maaltijd, muziek en de presentatie van de nieuwe capitanías op het programma: de filàs die bij het volgende feest elk kamp aanvoeren. Wie op zaterdag door Moraira reed, kon dus zomaar in een optocht met muziek en verklede deelnemers terechtkomen. Het programma van de grote feesten in juni publiceert de gemeente op de website van Teulada-Moraira. Andere plaatsen vieren hun Mig Any op een eigen moment: Jávea bijvoorbeeld in februari en Calpe in het voorjaar.

Feestkalender Moros y Cristianos aan de Costa Blanca

De data verschillen per jaar. Dit waren de belangrijkste feesten in 2026:

Schuif de tabel opzij voor alle kolommen

Bron: Costa Blanca Magazin en programma's van de gemeenten. Kijk voor het programma van een volgend jaar op de website van de gemeente of de feestvereniging, zoals de Moros y Cristianos van Calpe. De exacte data worden meestal een paar weken van tevoren bekend.

Ben je in een van deze plaatsen, dan is er meer te zien: lees wat te doen in Dénia, wat te doen in Altea en wat Moraira buiten de zomer wil bieden.

Wat er verder gevierd wordt in Teulada-Moraira

Moraira is een goed voorbeeld van hoe vol de kalender van één gemeente kan zijn. Volgens de toeristische dienst van de Comunitat Valenciana zijn dit de vaste feesten van Teulada-Moraira:

• April: patroonsfeesten van Teulada ter ere van San Vicente Ferrer, met optochten van praalwagens;
• Juni: de oude Corpus Christi-dansen en de Moros y Cristianos van Moraira;
• Juli: patroonsfeesten van Moraira, met een processie op zee en vuurwerk boven het water;
• Augustus: het Moscatel-feest en de middeleeuwse markt in Teulada;
• September: de Cantada a la Fresca en het feest van de Divina Pastora;
• November: de feesten van Santa Catalina en Santa Cecilia, en de Mig Any van de Moros y Cristianos;
• December: de middeleeuwse Cant de la Sibil·la, met muziek en een dodendans.

In Benidorm zijn in november ook de grote patroonsfeesten; lees daarover ons artikel over de fiestas in Benidorm.

Praktische tips

• Kijken is gratis. De optochten zijn openbaar. Alleen voor de grote entradas in bijvoorbeeld Alcoy kun je een stoel langs de route huren.
• Reken op afgesloten wegen. Tijdens de optochten zijn straten in het centrum dicht en zijn er omleidingen. De gemeente publiceert dat vooraf, meestal op haar website en sociale media. Plan rond de feestdagen extra tijd in als je door het centrum moet.
• Parkeren. Tijdens de grote feestdagen is parkeren in het centrum lastig. Parkeer aan de rand en loop het laatste stuk. Zie ook parkeren in Calpe en parkeren in Jávea.
• Kruitschoten. Bij het alardo wordt veel geschoten met losse flodders. Het is erg luid. Houd honden en katten binnen en neem gehoorbescherming mee voor jonge kinderen.
• Laat in de avond. De belangrijkste optochten beginnen vaak pas in de avond en lopen door tot na middernacht. Verhuur je een woning in het centrum, waarschuw je gasten dan vooraf.
• Zelf meedoen. Sommige filàs nemen ook buitenlandse inwoners als lid op. Vraag het na bij de Junta Central, de koepelorganisatie van de Moros y Cristianos in je gemeente.

Veelgestelde vragen